Các bệnh lý liên quan đến thiếu dinh dưỡng và thừa dinh dưỡng P1

CÁC BỆNH LÝ LIÊN QUAN ĐẾN THIẾU DINH DƯỠNG VÀ THỪA DINH DƯỠNG (BỆNH DO DINH DƯỠNG) - Phần 1

Dinh dưỡng đóng một vai trò hết sức quan trọng trong sự tồn tại, phát triển của con người. Dinh dưỡng không đầy đủ hay không hợp lý có thể dẫn tới nhiều bệnh lý nguy hiểm. Hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu một số bệnh lý liên quan tới dinh dưỡng nhé!

1. Thiếu dinh dưỡng Khi dinh dưỡng không đủ nhu cầu thì có thể sẽ có một cơ chế điều chỉnh thích hợp. Tuy nhiên, nếu tiếp tục trong một thời gian dài thì sẽ phát sinh ra bệnh. Tên bệnh sẽ phụ thuộc vào chất thiếu, ví dụ, thiếu sắt sẽ gây thiếu máu, Beri-Beri do thiếu vitamin B1, bệnh Scurvy do thiếu vitamin C… Nếu thiếu năng lượng trường diễn ở trẻ em gọi là suy dinh dưỡng, ở người lớn gọi là thiếu năng lượng trường diên. Nguyên nhân là do chế độ ăn không cung cấp đủ năng lượng, nên cơ thể phải tự điều chỉnh, làm chuyển hóa cơ bản thấp đi, lâu này phải sử dụng năng lượng dự trữ ở các mô mỡ nên mất lớp mỡ dưới da – gọi là “gầy mòn”. Thiếp theo là không tăng trưởng và dẫn tới tử vong nếu thiếu năng lượng kéo dài. Thiếu năng lượng không nhiều thì cơ thể sẽ chậm tăng trưởng mà hậu quả là chiều cao thấp lùn, giảm khả năng miễn dịch, giảm năng suất lao động chân tay và trí óc.

2. Béo phì Béo phì là vấn đề dinh dưỡng phổ biến nhất ở các nước phát triển và đang tăng lên một cách đáng báo động ở các nước đang phát triển. Béo phì làm tăng nguy cơ bệnh mạch vành, đái tháo đường, tăng huyết áp, và nhiều bệnh khác. Béo phì khi còn bé tăng nguy cơ béo phì ở tuổi trưởng thành và các bệnh kèm theo, đặc biệt là bệnh tim mạch. Béo phì còn gây ra các hệ quả tâm lý. Những đứa trẻ béo phì thường hay mắc các bệnh hô hấp trên và một số bệnh xương khớp hơn bạn bè cùng lứa tuổi. Có đến một phần ba trường hợp đái tháo đường ở người trưởng thành là do béo phì và các nguy cơ đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim cũng tăng lên đáng kể. Có nhiều yếu tố nguy cơ dẫn đến béo phì, bao gồm: di truyền, vận động, chế độ ăn uống và bệnh tật. Tuy nhiên, các nguyên nhân quan trọng nhất chắc chắn là chế độ ăn và thiếu vận động. Chế độ ăn nhiều chất béo, phương tiện đi lại cơ giới, làm việc và giải trí tĩnh tại, ăn vặt,… là yếu tố hay gặp làm giảm vận động và thừa năng lượng.

3. Tăng huyết áp Tăng huyết áp là một yếu tố nguy cơ độc lập của bệnh tim. Trong bệnh tăng huyết áp có sự tạo các mảng xơ vữa, hình thành các cục máu đông, là nguyên nhân đột quỵ và gây các tổn thương ở thận. Chế độ ăn là yếu tố quan trọng để kiểm soát huyết áp, ví dụ ở người tăng huyết áp khi lượng chất béo trong khẩu phần ăn giảm 25% thì huyết áp có thể giảm 10%. Người tăng huyết áp không nên ăn nhiều protein, uống rượu. Huyết áp thường thấp ở những người ăn chay, cho nên khi chuyển chế độ ăn từ thịt sang thức ăn thực vật sẽ làm hạ huyết áp. Chế độ ăn nhiều muối và ít kali cũng gây tăng huyết áp.

4. Bệnh tim mạch Lượng cholesterol cao trong huyết thanh có liên quan đến bệnh tim mạch, đặc biệt là vai trò các lipoprotein có tỷ trọng cao (HDL) và thấp (LDL). Chế độ ăn có nhiều thịt béo, đồ rán (chiên), đồ ngọt, bơ, sữa toàn phần, dầu mỡ và đồ ăn gây tăng LDL – cholesterol là yếu tố nguy cơ của bệnh tim mạch. Chế độ ăn nhiều rau, quả cùng với hoạt động thể lực có tác dụng làm tăng HDL – cholesterol bảo vệ cơ thể đối với bệnh tim mạch.

Một chế độ dinh dưỡng lành mạnh sẽ giúp phòng chống mọi bệnh tật, cho một cơ thể khỏe mạnh, tận hưởng cuộc sống tươi đẹp.

Nguồn: Dinh dưỡng học - Nhà xuất bản Y học

#DinhDuongXanh100 #100𝙔𝙚𝙖𝙧𝙨𝙂𝙧𝙚𝙚𝙣𝙅𝙪𝙞𝙘𝙚𝙨